متخصص قلب و عروق
متخصص قلب و عروق
جولای 30, 2019
پرسش از دکتر افشاری
آگوست 15, 2019

آمبولی ریه

آمبولی ریه

آمبولی ریه (ریوی) چیست

آمبولی ریه به انسداد یک و یا چند سرخرگ که موجب رسیدن خون به ریه ها هستند، آمبولی ریه گفته میشود. اغلب علت انسداد های سرخرگ ها، لخته شدن خون در سایر بدن و در نهایت رسیدن آن به ریه میباشد. گاهی نیز ممکن است علت این انسداد وجود غده، حباب های هوا و یا چربی در قسمت های دیگر بدن باشد.

آمبولی ریه 1

چرا لخته شدن خون(آمبولی ریه) خطرناک است

در صورت ایجاد و یا گیرافتادن لخته خون در سرخرگ، گرفتگی ریه صورت میگیرد و مانع از رسیدن خون به سایر اندام ها میشود که این مشکل موجب آسیب دیدن ریه میشود.

همچنین وجود شریان های گرفته، تنگی نفس و مشک در تنفس را به همراه دارد و در نهایت موجب مرگ میشود.

علائم وجود لخته خون در ریه کدامند

علائم رایج عبارت اند از:

**نفس نفس زدن، تنگی نفس، سخت نفس کشیدن

**درد شدید در حین نفس کشیدن و یا به زور نفس کشیدن

**سرفه، بالا آوردن خون در حین سرفه کردن

**ضربان قلب بالا و شدید

در صورت مشاهده هرکدام از این علائم مخصوصا در طولانی مدت (به مدت چند ساعت و یا چند روز) حتما آمبولانس را خبر کرده و به پزشک معالج خود مراجعه کنید.

در بیمارستان، پزشکان با انجام آزمایشات مربوطه میتوانند علت را متوجه شده و در صورتی که این مشکل موجب مرگ شما بشود را شناسایی کرده و اقدامات لازم را انجام میدهند. به همین خاطر انجام آزمایشات و مراجعه ی سریع به پزشک از اهمیت بسیار بالایی برخوردار میباشد.

آمبولی ریه 2

نشانه های  لخته خون در پاها کدامند؟

لخته های خون در پاها متناسب با اینکه لک های موجود در رگ های عمیق پا و یا رگهای نزدیک سطح پوست ایجاد شود ، علائم مختلفی را امل میشوند.

یکی از خطرناک ترین نوع لخته خون، لخته خون در رگ های عمیق پا(DVT) میباشد.

 آمبولی ریه

لخته خون در رگ های عمیق میتواند موجب ورم، درد، گرما و قرمزی در ناحیه درگیر شود. لخته خون در رگهای نزدیک سطح پا یکی از دردناک ترین نوع لخته خون میباشد که میتواند موجب قرمزی و عفونت در ناحیه درگیر شود. این لخته ها گاهی اوقات باعث می شود رگ ها سخت و لخته شوند و این لخته ها به صورتی هستند که به نظر می رسد مانند بند ناف باشد . این رخداد یکی از رایج ترین نوع لخته خون در رگ های زیر زانو میباشد.

در صورتی که فکر میکنید دچار ایجاد لخته خون در پا شده اید، حتما با پزشک خود تماس بگیرید. ایجاد لخته خون در رگ های نزدیک سطح پوست کم خطر تر میباشد اما لخته خون در رگ های عمیق جدی تر و حساس تر میباشد و میتوان موجب رسیدن لخته های خون به ریه شوند. پزشک شما با انجام آزمایشاتی میتواند  تشخیص دهد که آیا در بدن شما لخته خونی وجود دارد و در کجا.

آیا آزمایشی وجود دارد که وجود لخته خون را مشخص کند؟

بله، چندید تست وجود دارد که پزشک معالج شما میتواند با استفاده از آنها به وجود لخته های خون در ریه ها پی ببرند. چند نمونه از رایج ترین آزمایشات عبارت اند از:

*آزمایش خون دی دایمر :

دایمر ماده ای در خون میباشد. میزان دایم در افرادی که دچار لخته خون در ریه باشند، اغلب بالا میباشد. این آزمایش اغلب همزمان با سایر آزمایشات انجام میشود.

*سی تی آنژیوگرام ریوی (CT-PA) :

سی تی آنژیوگرام نوع خاصی از اشعه ایکس میباشد که با استفاده از سیستم (کامپیوتر) صورت میگیرد. در طول این آزمایش یک رنگ به یکی از رگ های شما تزریق خواهد شد که این رنگ در اشعه ایکس نمایش داده میشود و در صورتی که یکی از رگ ها دچار گرفتگی شده باشد را نشان میدهد.

*اسکن ریوی تهویه‌ای/ پرفیوژنی (V- Q SCAN) :

در این آزمایش، مقداری از گاز رادیواکتیوی توسط فرد تنفس شده. همچنین مقداری رنگ در یکی از رگ های شما تزریق خواهد شد. پس از پخش شدن گاز و رنگ، پزشک تفاوت های ایجاد شده در اسکن را مشاهده خواهد کرد  در صورتی که شریان ها دچار گرفتگی شده باشند، متوجه میشوند.

آمبولی ریه

*آنژیوگرافی ریوی :

 در این آزمایش، لوله کوچکی به نام “سوند”   را وارد یکی از رگ های بدن شما کرده مه معمولا از رگ پا استفاده میکنند. سپس پزشک ها به آرامی سوند را هدایت کرده تا به سینه بیمار(جایی که عمده سرخرگ های ریه قرار دارند) برسد. پس از قرار گرفتن سوند در محل مورد نظر، پزشک رنگی مخصوص را در سوند تزریق کرده که به دیدن جزئیات در اسکن اشعه ایکس کمک خواهد کرد.

چگونه لخته های خون در ریه ها درمان می شوند؟

لخته های خون در ریه با استفاده از داروهای ضدانعقاد ازبین خواهد رفت همچنین از بزرگ شدن لخته های ایجاد شده جلوگیری میکند. در حالی که بعضی از دارو ها به صورت قرص و یا کپسول استفاده میشوند، بعضی از آنها مستقیم به رگ تزریق میشوند.

بیشتر افرادی که برای لخته شدن خون در ریه(آمبولی ریه) تحت درمان قرار می گیرند ، ابتدا در بیمارستان مورد درمان قرار می گیرند. پس از مرخص شدن از بیمارستان، معمولا بیمار تحت درمان توسط دارو قرار خواهد گرفت در جهت جلوگیری از ایجاد مجدد لخته خون در آینده. این داروها ضد انعقاد ها، رقیق کننده خون  و داروهای ضد لخته شدن خون هستند. گاهی افراد با استفاده از داروی ضد لخته تحت درمان قرار میگیرند که باید یک دوره ی 3ماهه (گاهی بیشتر) را پشت سر بگذارند. گاهی درمان افراد با تزریق داروی ضد لخته شدن خون در زیر پوست، صورت میگیرد. به این روش درمان، هپارین میگویند.

ممکن است از این روش درمان (برای آمبولی ریه) در روز های اولیه بعد از مرخص شدن استفاده شود و در صورتی که بیمار به هر دلیلی قادر به مصرف قرص نباشد، مجدد از روش هپارین استفاده خواهد شد.

دارو های ضد لخته، لخته های خون موجود در رگ ها را از بین نمیبرد بلکه از بزرگتر شدن آنها جلوگیری میکند و همچنین از ایجاد لخته های جدید جلوگیری میکند. تحت درمان بودن توسط دارو های ضد لخته به مدت چند ماه از اهمیت بسیار زیادی برخوردار میباشد چراکه به بدن زمان کافی را در جهت از بین بردن حدودی لخته های خون میدهد. با توجه به ریسک پیشرفت کردن لخته های خون در بدن بیمار، در چند ماه اول استفاده از این دارو بسیار مهم و ضروری میباشد.

آمبولی ریه

گونه هایی از داروی ضد لخته به صورت قرص درآمده اند که عبارت اند از:

وارفارین، ریواروکسان، آپیکسبان، ادوکسبان. اگر پزشک معالجتان داروی ضد لخته را تجویز کرده است حتما آن را جدی بگیرید و طبق برنامه دارو را مصرف کنید. درصورتی که مصرف یک دوز را فراموش کردید، حتما با پزشکتان تماس و مشورت کنید.

هنگامی که شروع به مصرف داروی ضد لخته میکنید، باید آزمایش خون انجام دهید. اگر داروی مصرفی شما وارفارین باشد باید به صورت مرتبط آزمایش خون را انجام دهید در جهت متوجه شدن چگونگی لخته شدن خون. در صورتی که در استفاده ی دارویی و یا نتیجه آزمایشات تغییری ایجاد شود، پزشک معالج باید دوز مصرف دارو را مجدد تغییر دهد.

مصرف اشتباه دارو تاثیری در بهبودی نخواهد داشت و همچنین ممکن است منجر به خون ریزی شدیدی شود. درواقع خونریزی یکی از ریسک های مصرف داروی ضد لخته میباشد به همین خاطر بیمار و پزشک معالج همیشه باید مراقب علائم خونریزی باشند.

افرادی که برای درمان لخته خون قادر به مصرف دارو نیستند و یا دارو تاثیری روی بدن آنها ندارد، میتوانند از سایر روش های درمانی مانند فیلتر سیاهرگ زیرین (ICV) استفاده کنند. سیاهرگ بزرگ تحتانی یکی از رگ هایی میباشد که خون را از پاها به قسمت بالایی بدن و در نهایت به قلب میرساند. این فیلتر (IVC)  وارد سیاهرگ تحتانی میشود و هر لخته خون بزرگی را که در مسیر فیلتر قرار دارد را میگیرد.

آمبولی ریه

پزشک شما ممکن است یکی از این روش های فیلتر را برای شما تجویز کند در صورتی که:

قادر به مصرف وارفارین و یا سایر گونه های ضد لخته خون نباشید.
بدن شما در حال ایجاد لخته خون باشد حتی در زمان مصرف وارفارین و یا سایر گونه های داروی ضذ لخته خون.
ایجاد خونریزی شدید در حین مصرف داروی وارفارین و یا دیگر گونه های داروی ضد لخته خون.

شما آنقدر بیمار هستید که سایر آمبولی ریوی می تواند شما را بکشد.
گاهی لخته ایجاد شده به قدری جدی و خطرناک است که میتوان موجب فشار خون پایین و در نهایت وارد شدن شوک  به بیمار شود. (شوک زمانی رخ میدهد که فشار خون بخ شدت پایین باشد و خون کافی به ارگان های بدن نرسد). در صورتی که همچین اتفاق رخ بدهد، پزشک دارو هایی برای شما تجویز حواهد کرد که به آنها “لخته کننده خون” میگویند که از طریق سوندی کوچک وارد بدن بیمار میشود. گاهی در این مرحله پزشک مجبود به انجام جراحی میشود.

آیا می توانم برای جلوگیری از لخته شدن خون بدون مراجعه به پزشک کاری انجام دهم؟

بله، گاهی بعضی از افراد با نشستن و بی تحرک بودن های طولانی مدت موجب ایجاد لخته خون در بدن خود میشوند. افرادی که به سفر های طولانی مدت توسط هواپیما میروند، احتمال ایجاد لخته خون را به حداقل میرسانند

در ادامه اقداماتی هستند که میتوان به شما در جلوگیری از ایجاد لخته خون کمک کنند.

**هر 1 الی 2 ساعت بایستید و قدم بزنید.

**قبل از رفتن به مسافرت سیگار نکشید.

**لباس های نازک و راحت بپوشید.

**درحالی که نشسته اید، پاهای خود را حرکت دهید و از ثابت نگه داشتن آنها اجتناب کنید.

**مایعات زیاد مصرف کنید.

**جوراب زنانه ساقه بلند فشرده سازی شده بپوشید.

**از مصرف الکل و دارو هایی که خواب آور هستند پرهیز کنید چراکه میتوان موجب مختل کردن توانایی شما درتحرک داشتن و حرکت کردن را به همراه داشته باشد.

سوالات رایج درباره آمبولی ریه

**چرا ترومبوز عمیق وریدی یک مسئله نگران کننده است؟

آمبولی ریوی یکی از عوارض جانبی حاد در ترومبوز عمیق وریدی است. احتمال بروز عوارض بلند مدت در پا نیز وجود دارد که از این وضعیت تحت عنوان سندروم پس از لخته یاد می‌‌شود.

**نحوه انجام آنژیوگرافی ریه چگونه است ؟

به هنگام انجام این آزمایش، یک لوله انعطاف پذیر (کاتتر) به یک ورید بزرگ، معمولاً در کشاله ران، وارد می‌شود و از طریق قلب به داخل رگ‌های ریوی وارد می‌شود. سپس یک رنگ مخصوص به کاتتر تزریق می‌شود و اشعه ایکس، همانطور که رنگ درون شریان‌های ریه حرکت می‌کند، گرفته می‌شود.

**آیا احتمال دارد با عمل لیپوماتیک دچار آمبولی شویم؟

عمل لیپوماتیک در ایجاد آمبولی تأثیرگذار است چرا که آمبولی باعث ایجاد چربی می‌شود که یکی از موارد ایجاد بیماری در فرد است، می‌توان گفت لیپوماتیک به دلیل ایجاد آمبولی برای فرد بسیار خطرناک بود.

**خطرات آنژیوگرافی ریه چیست ؟

**تغییر موقت در ریتم قلب
**رنگ موجب آسیب به کلیه افرادی که عملکرد ضعیف کلیوی دارند، خواهد شد

**آیا آمبولی کشنده است؟

 ایجاد آمبولی در بدن فرد باعث انسداد ریه می‌شود، اگر این لخته‌ها بزرگ شوند به حدی که کل ریه را بگیرند انسداد ایجاد می‌شود، احتمال اینکه آمبولی جان فرد را بگیرد و کشنده باشد، وجود دارد.

**شدت بروز علائم و نشانه‌های ترومبوز وریدی چقدر است؟

شدت بروز علائم و نشانه‌های ترومبوز عمیق وریدی به اندازه و محل تشکیل لخته خون بستگی دارد. علائم و نشانه‌های این عارضه می‌‌تواند در افراد مختلف متفاوت باشد

**آیا عمل زانو در ایجاد آمبولی موثر است؟

 در عمل زانو خون دچار لخته‌هایی می‌شود که در نهایت منجر به آمبولی ریوی خواهد شد، که این لخته ها از طریق خون منتقل شده و در نهایت منجر به انعقاد آن می‌شود لذا افرادی که التهاب عروقی و عدم تحرک داشته باشند ممکن است دچار این بیماری شوند.

** روش درمان فیلتر وین چیست ؟

برای قرار دادن فیلتر درون ورید، از کاتتر استفاده می‌کنند، که به این روش فیلتر وین گفته می‌شود. استفاده از فیلتر از حرکت لخته‌های خونی درون رگ به سمت راست قلب جلوگیری می‌کند. در نهایت این فیلتر مانع رسیدن لخته خون به ریه‌ها خواهد شد. این روش معمولاً برای افرادی که نمی‌توانند داروهای ضد انعقادی مصرف کنند و یا داروهای ضد انعقادی به اندازه کافی خوب و سریع عمل نمی‌کنند، استفاده می‌شود. برخی از فیلترها می‌توانند زمانی که دیگر مورد نیاز نیستند، برداشته شوند.

**آیا درمان ترومبوز عمیق وریدی ضروری است؟

ترومبوز عمیق وریدی یک بیماری جدی و حاد است که به بررسی و درمان فوری نیاز دارد

دکترنادرافشاری _متخصص قلب 

یک پاسخ بنویسید

avatar
  مشترک شدن  
اطلاع رسانی کن