ضربان نرمال قلب

ضربان نرمال قلب :ضربان قلب یکی از علائم حیاتی بدن است و به کمک بررسی آن می‌توان به وضعیت سلامت بدن پی برد در انسان به طور طبیعی، ضربان قلب نرمال 70 بار در دقیقه است و اگر بیش از 100 تپش باشد، تا کی کاردی و کمتر از 50 ضربان را برادی کاردی می‌گوییم اما در ورزشکاران و قهرمانان، تعداد ضربان قلب کمتر از افراد عادی است، چون قلب آنها قوی است و با یک ضربان، خون را به تمام اعضای بدن می‌رساند.

ضربان نرمال قلب

نکاتی درباره ضربان نرمال قلب

**ضربان قلب، شمار تپش‌های قلب در هر دقیقه را نشان می‌دهد

**بعد از 10 سالگی، ضربان قلب هر فرد در حالت استراحت و در هر دقیقه، عددی است بین 60 تا 100

**در طول انجام حرکات ورزشی،ضربان قلب فرد به بیشترین حد خود میرسد که عدد آن بنا به سن هر شخص متفاوت است

** فقط تعداد ضربان قلب در دقیقه مهم نیست، بلکه ریتم و آهنگ آن هم اهمیت داردضربان قلب نامنظم میتواند نشانه‌ای از یک بیماری جدی باشد

** آگاهی از ضربان قلب و پیگیری وضعیت آن از بروز بسیاری از بیماری ها جلوگیری میکند .

عوامل موثر در ضربان نرمال  قلب

ضربان قلب طبیعی هر فرد، بستگی به عوامل مختلفی از قبیل سن، اندازه بدن، وضعیت قلب، مصرف دارو و اینکه فرد در حالت نشسته یا در حال دویدن است، دارد. علاوه بر این، احساسات مانند: هیجان زدگی و ترسیدن نیز می‌توانند موجب افزایش ضربان قلب شوند.

ضربان نرمال قلب

چطور می‌توان ضربان قلب نرمال داشت

ضربان قلب نرمال باعث داشتن قلبی سالم می‌شود. علاوه بر ورزش کردن، موارد دیگری هم وجود دارد که به سالم ماندن قلب و ایجاد ضربان نرمال آن کمک می‌کند:

1-کاهش استرس :

استرس باعث افزایش ضربان قلب و فشار خون میشود . با تمرین تنفس عمیق، یوگا، مدیتیشن و تلاش برای زیستن در زمان حال می‌توان از میزان استرس کم کرد.

2-پرهیز از مصرف تنباکو:

سیگار کشیدن باعث افزایش ضربان قلب می‌شود. ترک مصرف این ماده، ضربان قلب را به حالت طبیعی بازمی‌گرداند.

3-کاهش وزن :

هر چقدر که وزن بیشتری داشته باشید، قلب برای رساندن اکسیژن و مواد مغذی به نقاط مختلف بدن با چالش‌های بیشتری روبه‌رو است. پس، کاهش وزن می‌تواند به تنظیم ضربان قلب کمک کند.

ضربان نرمال قلب

فشار خون در برابر میزان ضربان قلب

بعضی افراد فشارخون بالا را با میزان ضربان قلب بالا اشتباه میگیرند فشارخون ، میزان فشاری است که خون، به دیواره رگ ها وارد میکند . درحالی‌که نبض ، تعداد دفعات ضربان قلب در هر دقیقه است .

بطور کلی هیچ ارتباطی بین این دو نیست و فشار  خون  بالا ، صرفاً به معنای میزان ضربان قلب بالا نبوده و بالعکس ، انجام فعالیت موجب افزایش مقدار ضربان قلب میشود ، اما فعالیت شدید تنها امکان دارد  به میزان ناچیزی سبب افزایش فشار خون شود .

ضربان قلب نرمال در حین ورزش

ضربان قلب در هنگام ورزش افزایش می‌یابد. زمان تمرین برای تناسب اندام ، مهم است که فشار قلب بیش از حد زیاد نباشد . با این حال بیمار باید ضربان قلب خود را در زمان تمرین برای ارائه اکسیژن و انرژی بیشتر به سایر قسمتهای بدن افزایش دهند .

با توجه به اینکه ضربان قلب به علت فعالیت بدنی بیشتر میشود ، کاهش کلی ضربان قلب در طول زمان امکان دارد  اتفاق بی افتد . این به  معنی است که قلب برای ارسال مواد مغذی و اکسیژن لازم به قسمتها ی مختلف بدن کمتر کار میکند و باعث می‌شود کارایی بیشتری داشته باشد .

تمرینات قلب _ عروق به منظور کاهش ضربان قلب است . ضربان قلب مناسب  با افزایش سن کاهش پیدا میکند  . همچنین توجه به حداکثر ضربان قلب در هر سنی ضروری است . این نشان از توانایی کامل قلب است و که  معمولا از طریق انجام تمرینات ورزشی با شدت بالا به دست می‌ آید .  حداکثر ضربان قلب در طول ورزش باید تقریبا برابر با ۲۲۰ تپش در دقیقه منهای سن فرد باشد .

از آنجا که واکنشی که هر فرد به ورزش نشان می‌دهد، با توجه به شرایط بدنی متفاوت است، ضربان قلب ایده آل به صورت محدوده‌ای به عنوان منطقه ضربان قلب هدف مشخص  میشود

ضربان نرمال قلب

چگونه ضربان قلب تان را اندازه‌ گیری کنیم

بهترین قسمتهای بدن برای اندازه‌ گیری ضربان قلب عبارتند از :

**مچ‌ دست‌

** جلو آرنج

**کنار گردن

** بالای پا

برای اندازه‌گیری دقیق ضربان قلب، دو انگشت اشاره را روی یکی از محل‌ های ذکر شده می‌ گذاریم و تعداد نبض‌ها را در 60 ثانیه می‌ شماریم . شما همچنین می‌ توانید همین کار را در 20 ثانیه انجام دهید و حاصل را در عدد ۳ ضرب کنید

.به یاد داشته باشید عوامل متعددی میتواند بر روی ضربان قلب شما اثرگذار باشد ، این موارد شامل :

** نوع فعالیت بدنی

**سطح آمادگی جسمانی

** دمای هوا

** موقعیت بدن

**احساسات

** اندازه بدن

**داروهای مصرفی

اگرچه تعداد ضربان طبیعی طیف وسیعی را شامل می شود ، ضربان قلبی که بیش از اندازه کم و یا زیاد باشد ، می تواند بیانگر وجود یک مشکل باشد .

ضربان قلب نرمال در کودکان و نوزادان

بسیاری از بزرگسالان میدانند که ضربان قلب عادی آن ها باید بین 60 تا 100 در دقیقه باشد . شاید برایتان جالب باشد که بدانید ضربان قلب در کودکتان بالاتر از بزرگسالان است . میزان ضربان قلب در کودکان به 43 تا 180 در دقیقه میرسد که این عدد با رشد سن آنها کم و کمتر می‌شود .

ضربان قلب استراحت برای کودک ، ضربانی است که او در حالت آرام به سر میبرد و هیچ فعالیتی اعم از گریه کردن، دویدن و یا بازی کردن انجام نمیدهد . حین گریه کردن ، دویدن یا بازی کردن ضربان قلب او بالاتر از آنچه که در حالت عادی است میرود . به همین صورت ، هنگام خوابیدن ضربان او کمتر از حالت عادی است .

ضربان نرمال قلب

چطور ضربان قلب کودکمان را بگیریم

می‌توانید با گذاشتن انگشتتان بر روی مچ کودک، قسمت داخلیِ آرنج، یک طرف گردن و یا بالای پا، ضربان قلب وی را حس کنید . این قسمتها در واقع همان قسمتهایی هستند که شاهرگ از آنجا می‌گذرد مثل : شاهرگ گردن و یا مچ .
هنگامیکه شاهرگ را پیدا کردید ، تعداد ضربان در دقیقه را بشمارید . به جای این کار میتوانید تعداد ضربان را در30 ثانیه بشمارید و آنرا در 2 ضرب کنید . میتوانید برای نگه داشتن زمان از دست دیگرتان یا ساعت مچی استفاده کنید . برای این کار میتوانید از نرم افزار های گوشی نیز استفاده کنید .

تصورات نادرست درباره ضربان قلب

** ضربان قلب نامنظم به معنی این است که در حال سکته قلبی هستید :وقتی قلب با الگوی نامنظمی می تپد فرد دچار پالپیتیشن یا تپش قلب می شود. امکان دارد  احساس کنید ضربان قلب شما افزایش یافته یا چند تا درمیان میزند یا دچار کوبش یا لرزش درقلب شوید . اما اکثر اوقات این وضعیت زندگی فرد را تهدید نمیکند .

ضربان نرمال قلب

** اگر ضربان قلب فردی طبیعی باشد فشارخون او نیز عادی است اگر ضربان قلب شما عادی باشد ممکن است فشار خون اینطور نباشد؛ ممکن است فشار خون بسیار بالا یا بسیار پایین باشد و شما متوجه آن نشویدحتی اگر ضربان قلب به نظر طبیعی بیاید، همواره فشار خون خود را چک کنید.

** ضربان قلب طبیعی بین 60 تا 100  ضربان در دقیقه است : این یک معیار قدیمی است . بسیاری از پزشکان متخصص قلب  فکر می کنند این مقدار باید کمتر باشد . در حدود 50 تا 70 ضربان در دقیقه ایده آل است .
مطالعات اخیر نشان داده است ضربان قلب بالای 76 ضربه در دقیقه در زمان استراحت می تواند با خطر حمله قلبی در ارتباط باشد.هرچه اندام، تناسب بیشتری داشته باشد ضربان قلب در زمان تحرک کمتر است. ممکن است در زمان استراحت ضربان قلبتان 80 باشد اما این به معنای سالم بودن نیست .

تپش قلب علامت شایع یائسگی

گرگرفتگی ، بی‌خوابی و عرق شبانه از مواردیست که با یائسگی پیش می‌ آید و این عوامل در تپش قلب بی‌ تاثیر نیست .  زنان با یائسگی بیشتر در معرض بیماری‌های قلبی قرار می‌گیرند و معمولا این دوران را با تپش قلب سپری میکنند . نکته حائزاهمیت این است که نباید این حالت را در دوران یائسگی کم‌اهمیت قلمداد کرد ، چرا که تشخیص آریتمی غیرعادی قلب مهم است و گاهی این حالت احتمال خطر بیماری‌های قلبی را در این دوران بالا میبرد . در ماردی با تغییر شیوه زندگی ، کنترل وزن ، سیگار نکشیدن و داشتن فعالیت بدنی در صورتیکه این تپش قلب ناشی از بیماری خاصی نباشد، می‌توان آن را بهبود بخشید .

همچنین می‌توان با ارائه آموزش‌هایی با عنوان مانورهای واگی، تپش قلب را به حالت عادی بازگرداند. اعمالی چون حبس نفس‌ به‌طور کوتاه‌مدت‌، سرفه پی‌در‌ پی، زدن‌ آب‌ سرد به‌ صورت، نیشگون‌ گرفتن‌ از پوست‌ بازو به‌ حدی که‌ باعث‌ درد شود، می‌تواند به فرد کمک کند.

درمان خانگی تپش قلب

** استرس بیشترین عامل تپش قلب است. برای کاهش استرس ، چند قطره روغن اسطو خودوس را روی یک دستمال بریزید و استنشاق کنید . همچنین خواب منظم در شبانه روز میتواند ضربان قلب را تنظیم کند .

**یکی از قابل توجه‌ترین خوراکی‌هایی که می‌تواند ضربان قلب را تنظیم کند، آب نارگیل است . این ماده غذایی ،  با ایجاد تعادل در الکترولیت‌های بدن به تنظیم فشار خون کمک می‌کند . میزان الکترولیت‌ها در بدن مانند : پتاسیم ، کلسیم ، سدیم و منیزیم در تعادل تپش قلب موثر است .

**سنبل الطیب :  در قالب ماده‌ای برای کمک به خواب بهتر ، کاهش استرس، ضدالتهاب ، ضد درد و داروی مسکن مورد استفاده قرار میگیرد و با مصرف آن موجب آرامش بدن و ذهن میشود .

** عسل ازجمله مواد غذایی است که براحتی جذب می‌شود. مصرف1 لیوان آب با یک قاشق غذا خوری عسل و آب نصف لیمو قبل از خواب میتواند تپش قلب را بهبود دهد .

**با خوردن یک لیوان آب سرد علاوه بر آن سرگیجه ، اضطراب و استرس کاهش پیدا میکند . با شستن صورت با آب سرد یا گرفتن دوش آب سرد ، ریتم طبیعی قلب تنظیم میشود .

**بطور کلی رژیم غذایی شامل خوردن میوه، سبزیجات و مصرف غلات تصفیه شده مانند آرد سفید، غلات سبوس‌دار ، جو دوسر و محدود کردن استفاده از چربی‌های اشباع شده به سلامت قلب کمک می‌کند .

طپش قلب در ذهن

با وجود اینها، طپش قلب در ذهن بیماران (به ویژه آنهایی که ترس از ابتلا به بیماری‌های قلبی دارند) اهمیت زیادی دارد. ترس بویژه زمانی افزایش مییابد که بیمار بداند بیماری قلبی دارد یا به او گفته میشود که امکان بیماری قلبی در او وجود دارد . اضطراب ناشی از این ترس و آگاهی باعث افزایش فعالیت اتونوم و لذا افزایش ضربان قلب و تغییر ریتم قلب میشود  طپش قلب توسط بیمار به صورت احساس کوبیدن، پرپر زدن، فرو ریختن و احساس پرش توصیف میشود .

باید بدانید  که میزان حساسیت افراد مختلف در برابر تغییرات فعالیت قلب متفاوت است . بعضی از بیماران از وجود شدید ترین و نامنظم‌ترین آریتمیها آگاهی ندارند در حالیکه اکستراسیستول‌های گه گاهی در برخی دیگر ناراحتی شدید ایجاد میکند .

فرد مبتلا به ارگانیک قلبی و تغییر طولانی مدت تعداد و ریتم ضربان قلب و حجم ضربه‌ای با اختلالات مزبور تطابق پیدا کرده و در مقایسه با افراد سالم ، حساسیت کمتری به این اختلالات نشان میدهد . پس تاکیکاردی یا فیبریلاسیون مداوم دهلیزی با احساس تپش قلب دائمی همراه نیست در حالیکه تغییر ناگهانی و کوتاه مدت ضربان و ریتم قلبی سبب ناراحتی سوبژکتیو میشود .

دکتر نادر افشاری – متخصص قلب 

فهرست مطالب

پرسش از دکتر